NBCS 2026 — फायर & लाइफ सेफ्टी: पॅसिव्ह फायर मँडेट
SP 7:2026 — National Building Construction Standards · Part F · IS 12458:2019 — FIREX Builder Brief 06-3
NBC 2016 मागे घेण्यात आले आहे. NBCS 2026 लागू आहे — 30 April 2026 पासून लागू.
प्रत्येक "shall" आता "should" झाला आहे — आदेश आता तुमच्या राज्याच्या बाय-लॉमधून येतो.
फायरस्टॉप्ससाठी, NBCS केवळ एकच मानक नमूद करते: IS 12458:2019. इम्पोर्टेड FM · UL · ASTM — नमूद नाही.
1
Part F कुठे लागू होते — Clause 1.2
| Part F लागू होते |
ऑक्युपन्सीज |
| 9 m · किंवा 500–750 m² | असेंब्ली · एज्युकेशनल · स्टोरेज · हॅझर्डस |
| 15 m · किंवा 500–1,000 m² | बिझनेस · इन्स्टिट्यूशनल · मर्कंटाइल · मिश्र वापर · इंडस्ट्रियल G-3 |
| 24 m · किंवा 750 m² | रेसिडेन्शियल |
| कोणतीही उंची · 2,000 m² पेक्षा जास्त | इंडस्ट्रियल G-1 · G-2 — प्रत्येक प्लांट, प्रत्येक शेड |
≥ 1,000 m² बदल किंवा ऑक्युपन्सी बदलावरही लागू (Cl. 1.3) — रेट्रोफिट या आदेशाच्या कक्षेत येते.
2
आदेश → Stanvac पुरावा
| आदेश |
Stanvac पुरावा |
| प्रत्येक पेनिट्रेशन — सील केलेले, टेस्ट केलेले, रेटिंगपर्यंत पुनर्संचयित [Cl. 2.32, 3.5.4.4 · IS 12458:2019 · min 120 min]
प्रत्येक केबल, पाइप आणि डक्ट क्रॉसिंगने भिंतीचे रेटिंग पुनर्संचयित केले पाहिजे — फायर टेस्ट अधिक बंधनकारक होज स्ट्रीम टेस्ट. होज स्ट्रीम टेस्ट उत्तीर्ण नाही तर रेटिंग नाही. |
- FIREX FM-71 mortar — CBRI 2-hr 75 mm वर · लोड-बेअरिंग ओपनिंग्ज
- FIREX FB 250 — मिनरल-वूल बॅरियर · री-एंटरेबल · रेट्रोफिट & अनियमित ओपनिंग्ज
- FM-71 + FB 250 Hybrid — भारतातील पहिला हायब्रिड फायरस्टॉप · युनिव्हर्सल, भिंती & मजले
- FIREX putty stick — लहान गॅप्स · पॅनेल & शॉप-फ्लोअर एंट्रीज · 2 hr
- प्रत्येक ओपनिंग: भिंतीवर 2 hr + EC 43 क्रॉसिंग केबल्सवर स्प्रेड-स्टॉप — 4 hr पर्यंत टेस्ट केलेले
|
| जिना & एक्झिट एन्क्लोजर्स — 120 minutes, प्रत्येक क्रॉसिंग प्रमाणित [Table 1 · exits: 120 min, all construction types]
जिना ही जीवनरेखा आहे — त्यातून जाणाऱ्या प्रत्येक सर्व्हिस क्रॉसिंगचा स्वतःचा IS 12458 रिपोर्ट असतो. |
- FIREX FM-71 + FB 250 — 2 hours पर्यंत सील केलेले, सर्टिफिकेट संलग्न
- STANVAC CS 70 / DC 52 — एन्क्लोजर पृष्ठभाग नॉन-फ्युएल बनवलेले
|
| इलेक्ट्रिकल शाफ्ट्स — प्रत्येक मजल्यावर सील केलेले [Cl. 3.5.5.1 · IS 12458:2019 · IS 1646]
समर्पित शाफ्टमधील केबल्स, मजल्याच्या रेटिंगनुसार मजला-दर-मजला सील केलेल्या. |
- FIREX EC 43 General — शून्य फ्लेम स्प्रेड · 240 min
- FIREX EC 7034 — पॅनेल अंतर्गत भाग & पातळ केबल्स · ट्रान्सल्युसंट
|
| लाइफ-सेफ्टी सर्किट्स — आगीतही कार्यरत राहिले पाहिजेत [Cl. 3.5.5.2 · fire-proof enclosures or survival cables · IS 16246]
इमारत रिकामी होत असताना पंप्स, लिफ्ट्स, अलार्म आणि PA कार्यरत राहिले पाहिजेत. |
- FIREX EC 43 Survival — IEC 60331-21 · 240 min @ 750°C · CBRI · जिथे सर्व्हायव्हल केबल कधीच टाकली गेली नाही तिथे रेट्रोफिट
|
| कन्सील्ड स्पेसेस & फिनिशेस — इंधन नाही, टेस्टनुसार वर्गीकृत [Cl. 3.5.10 · flame-spread classes per IS 12777]
सीलिंग्ज आणि व्हॉइड्सनी आगीला खतपाणी घालता कामा नये — टेंडर फाइलमध्ये क्लास दर्शवला जातो. |
- STANVAC CS 70 — क्लिअर इंट्युमेसंट · लाकडाचे संरक्षण
- FIREX DC 52 — रंगीत फायर-बॅरियर कोटिंग
|
| लेबल नियम — प्रत्येक रेटेड असेंब्ली स्वतःचा पुरावा बाळगते [Cl. 2.29 Note 3 · permanent label · manufacturer named]
रेटिंग, प्रॉडक्ट आणि उत्पादक कायमस्वरूपी लेबलवर. अनामिक मॅस्टिक पहिल्याच नजरेत नापास होते. |
- एक CBRI-प्रमाणित उत्पादक — एक सर्वेक्षण · एक स्पेसिफिकेशन · एक लेबल केलेली पुरावा फाइल
|
NBC 2016 ने फायर स्टॉप आवश्यक ठरवला पण चाचणी कधीच नमूद केली नाही. NBCS 2026 ती नमूद करते: IS 12458:2019 — एक भारतीय मानक. हे इम्पोर्टेड FM, UL किंवा ASTM नमूद करत नाही. सर्टिफिकेटमधील पोकळी आता बंद झाली आहे. इतर कोणत्याही सर्टिफिकेटला फायर अथॉरिटीची स्वतंत्र मंजुरी आवश्यक आहे.
SP 7:2026 Part F (BIS) नुसार पडताळणी: Clause 1.2 / 1.3; List of Standards Sl. (34) IS 12458:2019. Part F राज्याच्या बाय-लॉजद्वारे बंधनकारक होते; NBC 2016-आधारित बाय-लॉज सुधारित होईपर्यंत लागू राहतात. टेंडरसाठी वापरण्यापूर्वी तुमच्या राज्याची आवृत्ती पडताळून पहा.
3
कोणाला भेटावे
- आर्किटेक्ट — ड्रॉइंग जोखीम बाळगते; टेस्ट केलेली FIREX लाइन हा बचाव आहे
- MEP कन्सल्टंट — IS 12458 रिपोर्ट संलग्न असेल तरच BOQ लाइन्स टिकतात
- फायर कन्सल्टंट / NOC डेस्क — CBRI रिपोर्ट, बघताक्षणी वाचता येणारा, जसाच्या तसा स्वीकारला जाणारा
- प्रोजेक्ट्स हेड — 9 m वरील प्रत्येक इमारतीत आणि प्रत्येक 2,000 m² प्लांटमध्ये: कोणताही विवेकाधिकार नाही · निर्दिष्ट मानकानुसार 2-hour प्रमाणित, इम्पोर्टेड किमतीपेक्षा कमी
सील न केलेले ओपनिंग फायर-रेटेड भिंतीला चिमणी बनवते.
Part F 9 metres पासून सुरू होते. आग कुठूनही सुरू होते. Stanvac ओपनिंग बंद करते आणि पुरावा दाखल करते.
SP 7:2026 Part F मधील मजकूर BIS ने प्रकाशित केल्याप्रमाणे; टेंडर वापरासाठी तुमच्या राज्याचा बाय-लॉ ज्या आवृत्तीचा स्वीकार करतो त्यातून नेमका तरतुदीचा मजकूर वापरा.